Günümüzde para göndermek, fatura ödemek veya hesaplar arası transfer yapmak için bankaya gitmeye gerek kalmadı. Mobil bankacılık ve internet bankacılığı sayesinde işlemler saniyeler içinde tamamlanabiliyor. Ancak hâlâ birçok kişi “para gönderdim” derken her işlemi havale sanıyor; oysa bankalar arası transferlerde devreye EFT giriyor. Son yıllarda ise 7/24 çalışan FAST sistemi de işin içine girdi.
Bu yazıda EFT nedir, havale nedir, aralarındaki farklar nelerdir, para ne zaman hesaba geçer, işlem saatleri ve ücretler nasıl olur gibi en çok merak edilen soruları net şekilde yanıtlıyoruz.
EFT Nedir?
EFT (Elektronik Fon Transferi), bir bankadaki hesaptan başka bir bankadaki hesaba para gönderme işlemidir. Yani:
- A Bankası → B Bankası para transferi = EFT
EFT işlemleri çoğu bankada “mesai saatleri” içinde daha hızlı çalışır. Mesai dışında verilen EFT talimatları ise genellikle ilk iş gününde işleme alınır.
EFT ile para gönderirken neler gerekir?
- Alıcının IBAN numarası (en yaygın yöntem)
- Bazı durumlarda alıcı adı/soyadı gibi doğrulayıcı bilgiler
- Açıklama (isteğe bağlı ama tavsiye edilir)
EFT iptal edilebilir mi?
Eğer işlem “talimat” olarak ileri bir tarihe verildiyse veya henüz işleme alınmadıysa, bankanın ekranından iptal seçeneği çıkabilir. İşleme alındıktan sonra iptal genellikle mümkün olmaz; bankaya başvurmak gerekir.
Not: Bankalar arası transferlerde artık sıkça kullanılan FAST, EFT’nin “sadece mesai” sınırlamasını birçok işlemde ortadan kaldırır. Aşağıda ayrı başlıkta anlattım.
Havale Nedir?
Havale, aynı bankadaki hesaplar arasında yapılan para transferidir. Yani:
- A Bankası → A Bankası (aynı bankanın iki müşterisi) = Havale
- Aynı bankada kendi hesapların arasında gönderim = Havale
Havale işlemleri genellikle 7/24 çalışır ve çoğu zaman anında alıcı hesabına geçer.
Havale ile para gönderirken neler gerekir?
- Alıcının IBAN veya hesap numarası
- Bankanın sistemine göre alıcı adı gibi bilgiler
FAST Nedir? (Kısaca)
FAST, Türkiye’de bankalar arası para transferini 7 gün 24 saat mümkün kılan sistemdir. Birçok bankada “EFT/FAST” ekranı aynı yerde olur; tutara göre işlem FAST üzerinden anında gidebilir.
- Bankalar farklı olsa bile 7/24 para göndermeye yarar.
- Genellikle “anlık” olarak hesaba geçer (bankaya ve iş yoğunluğuna göre saniyeler/dakikalar).
EFT ve Havale Arasındaki Farklar Nelerdir?
En net farklar:
- Banka farkı
- EFT: Farklı bankalara
- Havale: Aynı banka içinde
- İşlem zamanı
- EFT: Mesai saatlerinde daha hızlı; mesai dışında talimat bekleyebilir
- Havale: Genelde 7/24 ve anlık
- FAST: Bankalar arası ama 7/24 ve çoğunlukla anlık
- Ücretler
- Bankaya göre değişir ama çoğu zaman:
- EFT ücretleri havaleden daha yüksek olabilir.
- FAST/EFT ücretleri bankaya göre farklılaşabilir.
- Bazı paketlerde (özellikle dijital bankacılıkta) ücretler sıfır olabilir.
- Ne zaman hesaba geçer?
- Havale: Çoğunlukla anında
- EFT: Mesai içinde hızlı, mesai dışında gecikebilir
- FAST: Çoğunlukla anında (7/24)
Hangi İşlem Seçilmelidir?
- Para göndereceğin kişi aynı bankadaysa → Havale
- Para göndereceğin kişi farklı bankadaysa:
- 7/24 anında gitmesi gerekiyorsa → FAST (uygunsa)
- Mesai içinde klasik yöntemle → EFT
Kısa Özet
- Havale: Aynı banka → genelde anında, 7/24
- EFT: Farklı banka → mesai içinde daha hızlı, mesai dışında gecikebilir
- FAST: Farklı banka → 7/24, çoğunlukla anında
SSS
EFT hafta sonu geçer mi?
Mesai dışında klasik EFT genelde bekler; FAST uygunsa 7/24 gidebilir.
Havale hemen geçer mi?
Genellikle evet, aynı banka içinde çoğu havale anlıktır.
Para karşı tarafa gitmediyse ne yapmalıyım?
Önce işlem detaylarında “beklemede / talimat / tamamlandı” durumunu kontrol et, alıcı IBAN’ı doğrula, gerekirse bankanın müşteri hizmetlerine işlem referansı ile başvur.
